Manoj Jarange Mumbai Morcha: मनोज जरांगे पाटील मुंबईकडे रवाना; पाटोद्याला पहिला मुक्काम, सरकारच्या भूमिकेकडे लक्ष

मराठा आरक्षणाच्या मागणीसाठी आंदोलन करणारे मनोज जरांगे पाटील अखेर आज 15 सप्टेंबर रोजी मुंबईच्या दिशेने रवाना झाले आहेत. अंतरवाली सराटी येथून मनोज जरांगे पाटील यांचा ताफा मुंबईकडे निघाला असून त्यांच्या मुंबई आंदोलनाला आता वेगळे वळण मिळाले आहे. मुंबईतील आझाद मैदानावर उपोषण करण्यासाठी पोलिसांकडून परवानगी मिळालेली नसतानाही मुंबईला जाण्याचा निर्णय त्यांनी कायम ठेवला आहे.

मुंबई पोलिसांनी त्यांच्या आंदोलनाला दोन वेळा परवानगी नाकारली असून तिसऱ्यांदा अर्ज करण्यात आला आहे. दरम्यान आज अंतरवाली सराटी येथील हनुमान मंदिरात दर्शन घेतल्यानंतर मनोज जरांगे पाटील मुंबईच्या दिशेने निघाले. यावेळी महिलांनी त्यांचे औक्षण केले. त्यांनी मराठा समाजाला शांतता राखण्याचे आवाहन केले आहे.

मनोज जरांगे पाटील मुंबईकडे रवाना

मनोज जरांगे पाटील यांनी काही दिवसांपूर्वीच 15 सप्टेंबर रोजी मुंबईकडे जाण्याची घोषणा केली होती. त्यानुसार आज त्यांनी अंतरवाली सराटी येथून मुंबईच्या दिशेने प्रवास सुरू केला आहे. याआधी त्यांनी समर्थकांसह मोठ्या संख्येने मुंबईत येण्याची भूमिका मांडली होती. मात्र मुंबई पोलिसांकडून परवानगी नाकारल्यानंतर त्यांच्या कार्यक्रमात बदल करण्यात आला. काही तासांपूर्वीच त्यांनी मोजक्या लोकांसह मुंबईकडे जाण्याचा निर्णय घेतला होता. त्यानंतर आता ते प्रत्यक्षात मुंबईच्या दिशेने रवाना झाले आहेत.

मनोज जरांगे पाटील यांच्या म्हणण्यानुसार मराठा समाजाच्या मागण्यांवर अद्याप समाधानकारक तोडगा निघालेला नाही. त्यामुळे त्यांनी मुंबईत आंदोलन करण्याचा निर्णय घेतला आहे. याआधी त्यांनी 19 सप्टेंबरपासून आझाद मैदानावर उपोषण करण्याचा निर्धार व्यक्त केला होता. मात्र सध्या गणेशोत्सव सुरू असल्याने आणि मोठ्या संख्येने आंदोलक मुंबईत आल्यास कायदा आणि सुव्यवस्थेचा प्रश्न निर्माण होऊ शकतो असा मुद्दा पोलिसांनी परवानगी नाकारताना मांडला आहे.

पाटोद्याला होणार पहिला मुक्काम

मनोज जरांगे पाटील यांच्या मुंबई प्रवासातील पहिला मुक्काम बीड जिल्ह्यातील पाटोदा येथे होणार आहे. त्यानंतर 16 सप्टेंबर रोजी अहिल्यानगर जिल्ह्यातील श्रीगोंदा येथे मुक्काम करण्याचे नियोजन आहे. 17 सप्टेंबर रोजी पुण्यातील हडपसर येथे तिसरा मुक्काम होणार असल्याचे यापूर्वी जाहीर करण्यात आले होते. त्यानंतर मुंबईकडे पुढील प्रवास होणार आहे. या प्रवासाकडे मराठा समाजासह संपूर्ण महाराष्ट्राचे लक्ष लागले आहे. मुंबईत पोहोचल्यानंतर आंदोलनाचे स्वरूप काय असेल आणि पोलिसांकडून पुढे काय भूमिका घेतली जाईल याकडेही लक्ष आहे. मनोज जरांगे पाटील यांनी आंदोलन शांततेच्या मार्गाने करण्याचे आवाहन समर्थकांना केले आहे. आज मुंबईच्या दिशेने निघताना त्यांनी सरकारवर गंभीर आरोप केले असून मराठा समाजाने एकजूट ठेवावी आणि कोणताही अनुचित प्रकार घडू नये याची काळजी घ्यावी असे आवाहन केले आहे.

सरकारची नेमकी भूमिका काय?

मनोज जरांगे पाटील यांच्या आंदोलनाच्या पार्श्वभूमीवर सरकार आणि आंदोलनकर्त्यांमध्ये पुन्हा एकदा संघर्षाची परिस्थिती निर्माण झाली आहे. सरकारने मराठा समाजाच्या अनेक मागण्यांवर सकारात्मक भूमिका घेतल्याचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी म्हटले आहे. मात्र काही मागण्या तथ्यात्मक किंवा कायदेशीरदृष्ट्या शक्य नसल्याने त्या मान्य करता येणार नाहीत अशी सरकारची भूमिका आहे. त्यामुळे आंदोलनाच्या माध्यमातून उर्वरित मागण्यांवर सरकारवर दबाव निर्माण करण्याचा प्रयत्न सुरू असल्याचे चित्र आहे. कुणबी जातप्रमाणपत्रांशी संबंधित काही प्रकरणांवरही सरकारने कायदेशीर प्रक्रिया सुरू केली आहे. संबंधित मुद्द्यांवर महाधिवक्त्यांचे मत घेण्याची भूमिका सरकारने घेतल्याचे वृत्त आहे. त्यामुळे मराठा आरक्षणाचा प्रश्न केवळ राजकीय पातळीवर न राहता कायदेशीर प्रक्रियेशीही जोडला गेला आहे. सरकारकडून कायदेशीर बाजू तपासून पुढील पावले उचलली जातील असे सांगण्यात आले आहे.

6 खासदारांच्या धक्क्यानंतर ठाकरे गटाची मोठी खेळी; 40 लोकसभा मतदारसंघांची जबाबदारी नेत्यांकडे

मुंबई आंदोलनाला परवानगी मिळणार का?

मनोज जरांगे पाटील यांच्या मुंबईतील प्रस्तावित उपोषणाला मुंबई पोलिसांनी आतापर्यंत दोन वेळा परवानगी नाकारली आहे. गणेशोत्सवाच्या काळात मोठ्या आंदोलनामुळे कायदा आणि सुव्यवस्थेचा प्रश्न निर्माण होण्याची शक्यता पोलिसांनी व्यक्त केली आहे. तसेच आंदोलकांची संख्या आणि पूर्वी करण्यात आलेली मोठ्या संख्येने मुंबईत येण्याची आवाहने यांचाही पोलिसांच्या निर्णयात विचार करण्यात आला आहे. दरम्यान मनोज जरांगे पाटील यांनी आंदोलनासाठी तिसऱ्यांदा अर्ज केला आहे. यावेळी आंदोलकांची संख्या कमी ठेवण्याची भूमिका घेण्यात आली आहे. परवानगी मिळाली किंवा नाही मिळाली तरी मुंबईकडे जाण्याचा निर्णय मागे घेणार नसल्याची भूमिका त्यांनी घेतली आहे. त्यामुळे पुढील काही दिवसांत मुंबईत या आंदोलनाबाबत मोठ्या घडामोडी होण्याची शक्यता आहे.

मराठा आंदोलनाचा पुढचा टप्पा काय?

मनोज जरांगे पाटील यांच्या मुंबईकडे सुरू झालेल्या प्रवासामुळे मराठा आरक्षणाचा मुद्दा पुन्हा चर्चेत आला आहे. अंतरवाली सराटीपासून मुंबईपर्यंतच्या प्रवासात वेगवेगळ्या ठिकाणी मुक्काम होणार असून समर्थकांची उपस्थिती आणि स्थानिक पातळीवरील प्रतिसाद याकडेही लक्ष राहणार आहे. मुंबईत पोहोचल्यानंतर आंदोलन नेमक्या कोणत्या पद्धतीने पुढे नेले जाते आणि पोलिस प्रशासन त्यावर काय भूमिका घेते हे महत्त्वाचे ठरणार आहे. सध्या एकीकडे मनोज जरांगे पाटील मुंबईच्या दिशेने निघाले आहेत तर दुसरीकडे सरकारकडून काही मागण्या मान्य असल्याचे सांगितले जात आहे. मात्र दोन्ही बाजूंमध्ये अजूनही काही महत्त्वाचे मुद्दे प्रलंबित आहेत. त्यामुळे आगामी काळात सरकार आणि मनोज जरांगे पाटील यांच्यात चर्चा होते का किंवा आंदोलन अधिक तीव्र होते का याकडे महाराष्ट्राचे लक्ष लागले आहे.